Vücudumdaki benler sürekli değişiyormuş gibi hissediyorum, bazen büyüdüğünü, bazen renginin açıldığını ya da koyulaştığını fark ediyorum. Hangi durumlarda gerçekten endişelenip bir uzmana danışmalıyım, bu normal bir durum mu?

Anlıyorum endişenizi, vücudunuzdaki benlerin takibi oldukça önemli bir konu. Öncelikle şunu söylemeliyim ki, benler canlı yapılar oldukları için zamanla bazı küçük değişiklikler göstermeleri normal kabul edilebilir. Ancak asıl mesele, bu değişikliklerin 'normal' mi yoksa 'riskli' mi olduğunu ayırt edebilmekte yatıyor.

Benlerin büyümesi, renklerinin açılması veya koyulaşması gibi durumlar bazen masum olabilir; örneğin güneşe maruz kalmakla renkleri değişebilir veya hormonel değişikliklerle yeni benler çıkabilir, mevcutlar büyüyebilir. Özellikle ergenlik döneminde veya hamilelikte bu tür değişimler sıkça görülür. Fakat bazı değişimler kesinlikle dikkatle izlenmeli ve bir dermatolog tarafından değerlendirilmelidir.

İşte size endişelenmeniz gereken başlıca durumları gösteren ve bizim de klinik pratiğimizde sıkça kullandığımız 'ABCDE Kuralı'nı basitleştirerek anlatayım:

• A (Asimetri): Benin bir yarısı diğer yarısına benzemiyorsa, yani şekli düzensizse.
• B (Sınır - Border): Benin kenarları düzgün değil de girintili çıkıntılı, pürüzlü veya dağınıksa.
• C (Renk - Color): Benin içinde birden fazla renk tonu varsa (kahverengi, siyah, kırmızı, beyaz, mavi gibi renklerin karışımı) veya rengi aniden değişiyorsa.
• D (Çap - Diameter): Benin çapı 6 milimetreden (bir kurşun kalem silgisinden daha büyük) fazla ise. Tek başına büyük olması sorun değil ama diğer kriterlerle birlikteyse önem kazanır.
• E (Evrim - Evolution): Bu belki de en önemlisi. Beninizde son zamanlarda herhangi bir değişiklik fark ediyorsanız; boyutunda, şeklinde, renginde, yüzeyinde (kanama, kaşıntı, kabuklanma gibi yeni şikayetler) bir gelişim veya değişim varsa mutlaka kontrol edilmeli.

Eğer sizde bu kriterlerden bir veya birkaçı mevcutsa ya da benlerinizde kaşıntı, kanama, kabuklanma gibi şikayetler oluşmuşsa hiç vakit kaybetmeden bir dermatoloji uzmanına görünmeniz çok önemli. Biz bu tür durumlarda dermatoskop adını verdiğimiz özel bir cihazla benlerinizi büyüterek ve ışık altında detaylı bir şekilde inceliyor, riskli görünenler için gerekli durumlarda küçük bir biyopsi ile kesin teşhis koyabiliyoruz. Düzenli kendi kendinize kontrol etmek ve şüphelendiğinizde mutlaka bir uzmana danışmak, erken teşhis için kilit rol oynar.