Doktor Bey/Hanım, benim ufaklık yemek konusunda inanılmaz seçici. Her öğün bir savaş alanı gibi. Bu durum sadece 'çocukluk hali' deyip geçiştirebileceğimiz geçici bir dönem mi, yoksa ilerde beslenme düzeniyle ilgili daha ciddi sorunlara yol açar mı diye çok endişeleniyorum, ne dersiniz?

Merhaba, bu konuda endişelenmenizde o kadar haklısınız ki! İnanın bana, 'Çocuğum hiç yemek yemiyor,' ya da 'Sadece makarna yiyor başka hiçbir şeye dokunmuyor' şikayetleriyle gelen yüzlerce ebeveynle karşılaşıyorum. Bu durum, çocukluğun belirli dönemlerinde aslında oldukça yaygın ve çoğu zaman geçici bir evredir.

Peki, neden oluyor bu yemek seçiciliği? Genellikle birkaç ana nedeni var:

• Gelişimsel Dönem: 1-6 yaş arası çocuklar yeni tatlara karşı doğal bir çekingenlik (biz buna 'neofobi' deriz) gösterebilirler. Bu, atalarımızdan kalan bir hayatta kalma mekanizması gibidir; bilinmeyeni, potansiyel zararlıyı reddetmek. Ayrıca bu dönemde büyüme hızları yavaşladığı için daha az enerjiye ihtiyaç duyarlar ve eskisi kadar iştahlı olmayabilirler.
• Bağımsızlık İsteği: Çocuklar bu yaşlarda kendileriyle ilgili kararlar almak isterler ve yemek seçimi de onlara kontrol hissi veren bir alan olabilir.
• Duyusal Hassasiyetler: Bazı çocuklar gıdaların dokusuna, kokusuna veya rengine karşı daha hassas olabilirler.

Peki, bu durum ilerde beslenme sorunlarına yol açar mı? Çoğu zaman hayır, endişelenmeyin. Çoğu çocuk zamanla yeni gıdalara alışır ve beslenme repertuvarını genişletir. Ancak, bu süreci kolaylaştırmak ve olumsuz alışkanlıkların yerleşmesini önlemek için ebeveynlere düşen önemli görevler var. İşte size birkaç samimi tavsiye:

• Sabırlı ve Pozitif Olun: Yemek saatlerini bir savaş alanına çevirmeyin. Baskı yapmak, zorlamak veya rüşvet vermek genellikle ters teper.
• Tekrar Tekrar Sunun: Bir yiyeceği çocuğunuzun en az 10-15 kez görmesi, koklaması, dokunması ve tatması gerekebilir. Başlangıçta yemese bile pes etmeyin, farklı şekillerde sunmaya devam edin.
• Örnek Olun: Siz ne yerseniz, çocuğunuz da sizi taklit etme eğilimindedir. Sağlıklı besinleri sizin tabağınızda görmesi önemlidir.
• Küçük Porsiyonlar Sunun: Büyük porsiyonlar çocukları bunaltabilir. Başlangıçta çok az miktarda sunup bitirmesine izin verin.
• Yemek Zamanlarını Eğlenceli Hale Getirin: Birlikte yemek hazırlığına katın, tabakları süsleyin. Yemekle pozitif anılar oluşturmaya çalışın.
• Seçenek Sunun, Ama Kontrol Sizin Olsun: Örneğin, 'Brokoli mi yoksa havuç mu istersin?' diye sorabilirsiniz, ama 'Ne yemek istersin?' diye sormak yerine.
• Abur Cuburu Kısıtlayın: Öğün aralarında sağlıksız atıştırmalıklar veya şekerli içecekler çocuğun iştahını keser.
• Yemek Dışı Etkenler: Yemek saatlerinde televizyon, tablet gibi dikkat dağıtıcıları kaldırın.

Peki ne zaman endişelenmeliyiz? Eğer çocuğunuzun büyüme eğrisinde belirgin bir gerileme varsa, sürekli yorgunluk, halsizlik gibi belirtiler görüyorsanız veya belirli besin gruplarını (örn. tüm meyveler, tüm sebzeler) tamamen reddedip çok kısıtlı bir diyetle yaşıyorsa, o zaman mutlaka bir çocuk doktoru veya çocuk beslenme uzmanına danışmakta fayda var. Böyle durumlarda, altında yatan alerjiler, duyusal işleme bozuklukları veya başka tıbbi nedenler olabilir.

Unutmayın, bu bir maraton, sprint değil. Sabır, tutarlılık ve sevgiyle yaklaştığınızda, çocuğunuzun sağlıklı beslenme alışkanlıkları kazanmasına yardımcı olacaksınız. İçiniz rahat olsun, yalnız değilsiniz!